Droga Polskich Saperów czy Droga Inferno? Który trekking wybrać?

Czasem dostaję pytania od czytelników bloga i przewodnika, którą trasę trekkingową w rejonie Monte Cassino wybrać: Drogę Polskich Saperów czy Drogę Inferno. Przeszedłem i znam obie, więc mogę je porównać na podstawie własnego doświadczenia.

Obie prowadzą dawnymi drogami zaopatrzenia i ewakuacji, ale jako dzisiejsze trekkingi bardzo się od siebie różnią. Inna jest ich długość, suma podejść, trudność orientacji w terenie i logistyka.

Jeśli masz czas tylko na jedną z nich, sprawdź, która będzie lepsza dla Ciebie.

Jak przebiegają obie trasy?

W przewodniku „Monte Cassino i okolice” opisuję obie trasy.

Droga Polskich Saperów jest opisana w ramach trasy T7, która prowadzi z Cairy Drogą Polskich Saperów do Gardzieli i ma około 3,3 km długości. Sama Droga Polskich Saperów kończy się na Żbiku, jednak proponowany tutaj trekking prowadzi dalej do Gardzieli, następnie przez Albanetę do Polskiego Cmentarza Wojennego na Monte Cassino. Cała trasa Caira – Droga Polskich Saperów – Gardziel – Albaneta – Polski Cmentarz Wojenny ma około 5 km.

Droga Inferno prowadzi z rejonu Acquafondaty do Portelli i ma około 11 km. Pamiętaj, że Wąwóz Inferno stanowi tylko część tej drogi.

Już pod względem długości różnica jest znaczna: Droga Inferno jest ponad dwa razy dłuższa od całej trasy obejmującej Drogę Polskich Saperów.

Jak wyglądają przewyższenia?

Porównam obie trasy w kierunku, w którym przede wszystkim idziemy pod górę,

Na trasie z Cairy najwięcej podejść przypada na początkowy odcinek – do Żbika. Trasa T7, czyli z Cairy do Gardzieli, ma około 3,3 km, 376 m podejść i 90 m zejść. Droga jest miejscami stroma i kamienista.

Jeżeli Drogę Inferno przejdziesz w kierunku Portella – Acquafondata, masz przed sobą około 11 km, 800 m podejść i 100 m zejść. To już prawdziwe wyzwanie. Droga Inferno jest w tym wariancie ponad dwa razy dłuższa, a suma podejść jest również ponad dwukrotnie większa niż na odcinku Caira–Gardziel.

Możesz wybrać przeciwny kierunek, Acquafondata – Portella. Wtedy proporcje się odwracają: około 100 m podejść i około 800 m zejść. Muszę przyznać, że długie zejście także wymaga przygotowania fizycznego. Obciąża nogi i stawy, a na kamienistym i nierównym podłożu trzeba przez wiele kilometrów zachować koncentrację.

Podobnie jest na Drodze Polskich Saperów. Jej strome i kamieniste fragmenty wymagają uwagi zarówno podczas podejścia, jak i zejścia.

Tranzyt czy powrót tą samą drogą?

W przypadku trasy z Cairy przez Gardziel i Albanetę do Polskiego Cmentarza Wojennego powrót tą samą drogą oznacza około 9,5–10 km marszu. Na Drodze Inferno robi się z tego około 22 km.

Szczególnie wymagający jest wariant, w którym zostawisz samochód w Acquafondacie, zejdziesz do Portelli, a później wrócisz po niego pieszo. Najpierw pokonujesz około 800 m w dół, a w drodze powrotnej czeka Cię około 800 m podejść.

Gdzie trudniej odnaleźć właściwą drogę?

Pod względem orientacji w terenie i oznakowania Droga Inferno jest trudniejsza. Droga Polskich Saperów jest łatwiejsza do śledzenia w terenie. Zaczynasz w Caira i idziesz w kierunku Żbika, Gardzieli i Albanety.

Droga Inferno nie jest oznakowanym szlakiem turystycznym. Są rozwidlenia, fragmenty zarośnięte, odcinki prowadzące przez tereny prywatne oraz miejsca, gdzie dzisiejsza ścieżka nie pokrywa się dokładnie z dawnym przebiegiem drogi. Zanim przeszedłem całość Drogi Inferno, zrobiłem rekonesans z obu stron.

Jeśli wybierasz Drogę Inferno, powinieneś dobrze radzić sobie z nawigacją i kontrolować swoje położenie podczas marszu. W moim przewodniku znajdziesz kody QR prowadzące do map obu tras w nawigacji.

Co zobaczysz na obu trasach?

Idąc z Cairy Drogą Polskich Saperów, mijasz między innymi miejsce oznaczone jako „Skład amunicji”, a dalej jary Rejon „A” i Rejon „B”, wykorzystywane podczas bitwy do ukrywania pojazdów oraz gromadzenia broni i amunicji.

Następnie dochodzisz do Żbika, gdzie kończy się Droga Polskich Saperów. Trekking prowadzi dalej – do Gardzieli z pomnikiem Pułku 4 Pancernego „Skorpion”, następnie przez Albanetę do Polskiego Cmentarza Wojennego na Monte Cassino.

Droga Inferno ma inny charakter. Początkowy odcinek od strony Acquafondaty jest stosunkowo szeroki i przystosowany dla każdego. Z czasem pojawiają się skały, zarośla i fragmenty, na których ślady dawnej drogi są mniej widoczne. Część trasy przebiega przez właściwy wąwóz Inferno, pomiędzy wysokimi skalnymi ścianami. Od strony Portelli dochodzisz natomiast do rejonu dawnego „Gdańska”, związanego z przeładunkiem zaopatrzenia dla 5 KDP.

Jak zaplanować trekking Drogą Polskich Saperów?

Drogę Polskich Saperów możesz przejść na kilka sposobów.

Jeśli przyjeżdżasz samochodem, możesz zostawić go w Caira, przejść Drogą Polskich Saperów przez Żbik do Gardzieli, dalej do Albanety, a następnie wrócić tą samą trasą. Ja podczas jednego z takich trekkingów wydłużyłem wycieczkę jeszcze o wejście na wzgórze 575 do pomnika 5 Kresowej Dywizji Piechoty i wróciłem do Cairy.

Możesz też potraktować trekking jako trasę tranzytową i zakończyć go przy Polskim Cmentarzu Wojennym na Monte Cassino. Przejście z Cairy zajmuje około 2–2,5 godziny. Po zakończeniu trekkingu przy Polskim Cmentarzu Wojennym możesz wrócić autobusem z Monte Cassino do Cassino. Przed wyjściem warto oczywiście sprawdzić aktualny rozkład jazdy.

Jeśli zaczynasz trekking w Cassino, do początku Drogi Polskich Saperów w Caira trzeba doliczyć około 4–5 km dojścia. Możesz ten odcinek skrócić, podjeżdżając do Monte Rotondo, a następnie przejść pieszo przez rejon Niemieckiego Cmentarza Wojennego do Cairy.

Jeżeli planujesz wariant tam i z powrotem, zarezerwuj na trekking co najmniej pół dnia.

Jak zaplanować trekking Drogą Inferno?

Tutaj szczególnie ważny jest kierunek marszu. Wariant Portella – Acquafondata oznacza około 800 m podejść i jest zdecydowanie bardziej wymagający.

Ja wybrałem kierunek Acquafondata – Portella. Do Acquafondaty dojechałem autobusem z Cassino, dzięki czemu podczas trekkingu większość różnicy wysokości pokonywałem w dół.

Po dojściu do Portelli trzeba jednak jeszcze dostać się do miejsca, z którego można wrócić komunikacją publiczną. Dlatego przeszedłem dodatkowo około 2 km do Sant’Elia Fiumerapido, skąd mogłem wrócić autobusem do Cassino. W takim wariancie cała wycieczka to około 13 km marszu.

Jeśli zostawisz samochód w Acquafondacie i będziesz chciał wrócić do niego pieszo, dystans wzrośnie do około 22 km, a na powrocie będziesz musiał pokonać około 800 m podejść.

Drogę Inferno traktuję jako trekking całodniowy. Musisz uwzględnić nie tylko sam marsz, ale też dojazd, dojście z Portelli do Sant’Elia Fiumerapido oraz zapas czasu na orientację w terenie.

Droga Polskich Saperów czy Droga Inferno?

Jeśli masz do dyspozycji kilka godzin, wybierz Drogę Polskich Saperów. Trekking z Cairy przez Gardziel i Albanetę do Polskiego Cmentarza Wojennego zajmuje około 2–2,5 godziny w jedną stronę, a wariant tam i z powrotem to wycieczka na około pół dnia.

Jeśli możesz przeznaczyć na wędrówkę cały dzień, jesteś przygotowany na dłuższy marsz i dobrze radzisz sobie z nawigacją w terenie, wybierz Drogę Inferno.

A jeśli masz więcej czasu podczas pobytu w okolicach Cassino, proponuję przejść obie trasy, każdą innego dnia. Obie prowadzą dawnymi drogami zaopatrzenia i ewakuacji, ale jako dzisiejsze trekkingi różnią się długością, wysiłkiem i charakterem wędrówki.

Z przewodnikiem „Monte Cassino i okolice” łatwiej ruszyć w teren

Drogę Polskich Saperów, Drogę Inferno oraz pozostałe trasy w masywie Monte Cassino opisuję w przewodniku „Monte Cassino i okolice. Szlakiem 2 Korpusu Polskiego”.

Znajdziesz w nim opisy tras, mapki oraz kody QR do nawigacji, które pomagają odnaleźć właściwe odcinki i zaplanować własny trekking.