„Bitwa jednak nie skończona”, czyli walki o Piedimonte

18 maja 1944 r. naczelny dowódca Armii Alianckich we Włoszech gen. Harold Alexander wydał rozkaz, aby 2 Korpus Polski opanował Piedimonte. Walki na Linii Sengera i zdobycie Piedimonte stanowiły kontynuację walk 2 Korpusu Polskiego w rejonie Cassino, już po zdobyciu klasztoru Monte Cassino. O tym, jak ciężkie to były zmagania, świadczą nazwiska poległych wyryte na pomniku Pułku 6 Pancernego „Dzieci Lwowskich”. Opis walk o Piedimonte i trasy prowadzącej do pomnika znajdziesz w przewodniku Monte Cassino i okolice. Szlakiem 2 Korpusu Polskiego.

Po zdobyciu Monte Cassino

Po zdobyciu wzgórza klasztornego żołnierze 2 Korpusu Polskiego walczyli dalej. Jak zapisał gen. Anders:

Bitwa jednak nie jest skończona. 15-y korpus brytyjski 1-y korpus kanadyjski weszły w styczność z linią Hitlera. 13-y korpus, działający na prawym skrzydle, musiał wstrzymać swój pochód z powodów flankujących ogni z miasteczka Piedimonte, położonego na wzgórzu i zbiegu linii Gustawa i Hitlera. Miasteczko to nieprzyjaciel zamienił w twierdzę. Powyżej trzymał jeszcze Pizzo Corno i Monte Cairo, szczyty terenowe, trudno dostępne, umocnione i bronione przez 4-ty baon wysokogórski. Aby więc ułatwić i umożliwić 13-mu korpusowi brytyjskiemu dalsze działanie w dolinie rzeki Liri, 2-i Korpus Polski przystąpił do natarcia na tę część pozycji obronnej nieprzyjaciela.

W. Anders, Bez ostatniego rozdziału.

Grupa „Bob”

Jak podaje Juliusz S. Tym w swojej syntezie Wojsko Polskich Sił Zbrojnych, czyli najnowocześniejsza armia II Rzeczypospolitej, t. 2 (Wydawnictwo Tetragon 2026), w skład zgrupowania weszły: „jeden pułk 2. Brygady Pancernej – 6. Pułk Pancerny „Dzieci Lwowskich”, dwa zdziesiątkowane bataliony piechoty – 18. batalion strzelców (bez 1. kompanii) z 5. Kresowej Dywizji Piechoty i 5. batalion z 3. Dywizji Strzelców Karpackich, ponadto kombinowany szwadron 12. Pułku Ułanów Podolskich, a także oddziały korpuśne – kompania ochrony sztabu 2. Korpusu, 9. Pułk Artylerii Lekkiej (początkowo tylko III dywizjon, 6. bateria (samobieżnych dział przeciwpancernych) 7. Pułku Artylerii Przeciwpancernej, 9. bateria 7. Pułku Artylerii Przeciwlotniczej, pluton saperów 10. batalionu saperów. Grupa „Bob” korzystała również ze wsparcia 10. i 11. Pułku Artylerii Ciężkiej”.

Walki o Piedimonte

Ciężkie walki o Piedimonte trwały od 20 do 25 maja, kiedy miasteczko zostało zdobyte. W wyniku tych walk Pułk 6 Pancerny „Dzieci Lwowskich” poniósł znaczne straty w ludziach: 20 zabitych (w tym 3 oficerów) i 56 rannych (w tym 11 oficerów). Pułk utracił ciężko rannego dowódcę pułku, ppłk. Henryka Świetlickiego, dowódców szwadronów kpt. Stanisława Ezmana i kpt. Alfreda Kuczuk-Pileckiego oraz kilku oficerów o dużym znaczeniu dla pułku.

Pomnik Pułku 6 Pancernego „Dzieci Lwowskich”

Pomnik ku czci poległych żołnierzy Pułku 6 Pancernego „Dzieci Lwowskich” góruje nad miasteczkiem Piedimonte San Germano, przypominając wszystkim o poświęceniu żołnierzy, którzy „w drodze do dalekiej Polski” i swojego ukochanego Lwowa złożyli ofiarę własnego życia. Uroczystość odsłonięcia pomnika odbyła się 19 sierpnia 1973 roku.