Albaneta wczoraj i dziś

Albaneta jest jednym z najważniejszych węzłów szlaków w masywie Monte Cassino. Nieraz przechodzimy przez to miejsce w czasie wędrówek szlakiem 2 Korpusu Polskiego, ale jej historia zaczęła się wiele wieków wcześniej.

Benedyktyńska Albaneta

Massa Albaneta, nazywana również Masseria Albaneta, była średniowiecznym gospodarstwem należącym do benedyktynów z Monte Cassino. Posiadłość liczyła prawie 300 hektarów, a na jej terenie znajdowały się klasztory Santa Maria dell’Albaneta i San Matteo Servorum Dei.

Santa Maria dell’Albaneta została założona około 990 roku i przez stulecia była ważnym ośrodkiem życia monastycznego. Z miejscem tym związany jest także św. Ignacy Loyola, założyciel jezuitów, który przebywał tutaj w 1538 roku.

Albaneta w czasie bitwy o Monte Cassino

W 1944 roku ruiny gospodarstwa i klasztoru stanowiły silny punkt niemieckiej obrony. Z pozycji w tym rejonie Niemcy mogli ostrzeliwać między innymi wylot Gardzieli.

Massa Albaneta znajdowała się na kierunku natarcia 3 Dywizji Strzelców Karpackich. Rankiem 18 maja 1944 roku została zajęta przez żołnierzy 6 Batalionu Strzelców Karpackich przy wsparciu czołgów Pułku 4 Pancernego „Skorpion”.

Jeszcze tego samego dnia rozegrał się tutaj tragiczny epizod. Podczas odprawy dowódców Pułku 4 Pancernego „Skorpion” rejon został ostrzelany przez niemiecką artylerię. Poległ kpt. Władysław Iwanowski, a ciężko ranny por. Stefan Bortnowski zmarł później w punkcie opatrunkowym. Ranny został również kpt. Władysław Drelicharz.

Albaneta dzisiaj

Albaneta jest jednym z najważniejszych węzłów szlaków w masywie Monte Cassino. Dochodzimy tu między innymi od strony Polskiego Cmentarza Wojennego albo tędy wracamy w jego kierunku. Z Albanety można ruszyć na wzgórze 575, w stronę Widma, do Gardzieli (i dalej do Cairy), a także ścieżką odchodzącą przed Gardzielą do Domku Doktora. Wszystkie te miejsca i trasy opisuję w przewodniku „Monte Cassino i okolice. Szlakiem 2 Korpusu Polskiego”.

Z rejonu Albanety dobrze widoczne są wzgórza 593 i 569, o które walczyła 3 Dywizja Strzelców Karpackich, a także Widmo, wzgórze 575 i Sant’Angelo, czyli teren działań 5 Kresowej Dywizji Piechoty.

Dzisiaj działa tu także minibrowar Birrificio Montecassino oraz Antica Masseria Montecassino, gdzie można zatrzymać się na posiłek i spróbować miejscowego piwa.

We wrześniu znów wrócę do Albanety, żeby zobaczyć, co zmieniło się od mojej ostatniej wizyty, i zrobić nowe zdjęcia.