Jarosław RubinProf. Witold Żdanowicz (1923-2008) – żołnierz 2 Korpusu Polskiego (KMC nr 14517), autor książek o Monte Cassino i człowiek, który przez lata pielęgnował pamięć o swoich towarzyszach broni.
W pielęgnowaniu historii 2 Korpusu Polskiego wyróżniają się ludzie, którzy wykonali wielką pracę, aby pamięć o żołnierzach generała Andersa nie zgasła. Do takich osób należał prof. Witold Żdanowicz – żołnierz 2 Korpusu Polskiego, uczestnik kampanii włoskiej, autor książek o Monte Cassino i człowiek, który przez długie lata przypominał o swoich kolegach z czasów wojny.
Urodzony na Kresach, zesłany do Kraju Krasnojarskiego
Witold Żdanowicz urodził się 8 sierpnia 1923 roku w Szczuczynie, w województwie nowogródzkim. Do 1941 roku mieszkał w Baranowiczach. W czerwcu 1941 roku został wraz z rodziną wywieziony w głąb Związku Sowieckiego, do Kraju Krasnojarskiego, do wsi Ammala. Zwolniony na mocy układu Sikorski–Majski, dotarł w maju 1942 roku do miejscowości Guzar w Uzbekistanie, gdzie został przyjęty do Armii Polskiej w ZSRS.
Wojenne losy
6 czerwca 1942 roku strz. Witold Żdanowicz został przydzielony do 1. Pułku Łączności, stacjonującego w Wielikiej Alieksiejewce. W sierpniu 1942 roku opuścił wraz z pułkiem ZSRS. W Iraku otrzymał przydział do plutonu łączności 1. Brygady 3 Dywizji Strzelców Karpackich.
Kampania włoska
W lutym 1944 roku Żdanowicz został odkomenderowany do plutonu łączności kompanii dowodzenia 3. Baonu 1. BSK. Brał udział w całej kampanii włoskiej 2 Korpusu: w walkach nad Sangro, w bitwie o Monte Cassino i o Ankonę, natarciu na Linię Gotów i zdobyciu Bolonii. Po ukończeniu w styczniu 1945 roku Szkoły Podchorążych Rezerwy w Materze, został dowódcą drużyny w 4 kompanii 3 Baonu Strzelców Karpackich.
Odznaczony m. in. Krzyżem Walecznych i Krzyżem Pamiątkowym Monte Cassino nr 14517.
Po wojnie: nauka, matura i droga do profesury
1 lipca 1945 roku Witold Żdanowicz został oddelegowany do Gimnazjum i Liceum 3 Dywizji Strzelców Karpackich w miejscowości Amandola. Maturę zdał już w Anglii w grudniu 1946 r. W czerwcu 1947 roku wrócił do Polski i w październiku tego roku rozpoczął studia na Wydziale Matematyczno-Fizyczno-Chemicznym Uniwersytetu i Politechniki Wrocławskiej. Ukończył je w 1952 roku.
Pracował na Politechnice Wrocławskiej, w 1961 roku obronił pracę doktorską, a w 1968 habilitował się. W 1970 r. został przeniesiony na stanowisko kierownika Zakładu Fizyki Ciała Stałego PAN w Zabrzu.
W 1983 roku otrzymał tytuł profesora zwyczajnego. W 1992 roku przeszedł na emeryturę.
Człowiek, który pielęgnował pamięć o 2 Korpusie
Prof. Witold Żdanowicz należał do tych ludzi, którzy pielęgnowali pamięć o włoskim szlaku 2 Korpusu Polskiego i jego żołnierzach. Był autorem i współtwórcą książek poświęconych tej tematyce: „Śląsk pamięci Monte Cassino”, „Monte Cassino, Ankona, Bolonia 1944–2004. Żołnierze 2 Korpusu Wojska Polskiego we Włoszech” oraz „Czy widzisz te gruzy na szczycie? Antologia wierszy i pieśni o losach i walkach żołnierzy 2 Korpusu Wojska Polskiego we Włoszech 1939–2007”.
Najważniejsze jest jednak to, że nie ograniczył się do spisania własnych przeżyć. Przez wiele lat pracował na rzecz utrwalenia pamięci o żołnierzach 2 Korpusu, gromadząc ich wspomnienia i publikując życiorysy. Był inicjatorem budowy pomnika Monte Cassino w Zabrzu i należał do grona tych osób, które konsekwentnie przypominały o żołnierzach dowodzonych przez generała Władysława Andersa, ich ofierze i ich powojennych losach.
Witold Żdanowicz (1923-2008)
Prof. Witold Żdanowicz zmarł 2 września 2008 roku. Został pochowany we Wrocławiu na Cmentarzu Parafialnym św. Rodziny przy ul. Smętnej. Jego grób znajduje się w sektorze 12, rząd 9, nr w rzędzie 20A.
Biografia Witolda Żdanowicza odzwierciedla losy Polaków w XX wieku: od Kresów, przez Syberię, Bliski Wschód i Monte Cassino, po powojenną Polskę. Był żołnierzem 2 Korpusu Polskiego, człowiekiem nauki i strażnikiem pamięci.
Warto odwiedzić grób prof. Żdanowicza, kiedy udajemy się na cmentarz przy ul. Smętnej we Wrocławiu. Zachowajmy pamięć o człowieku, który sam przez lata strzegł pamięci o 2 Korpusie.
Życiorys prof. Witolda Żdanowicza opracowałem na podstawie informacji z bloga „Saga Rodu Sybiraków”, dokumentów archiwalnych CAW oraz jego książek.
Udaj się na Monte Cassino z przewodnikiem w ręku
-
Monte Cassino i okolice. Szlakiem 2 Korpusu Polskiego. Przewodnik
74,99 zł z VAT -
Rzym. Szlakiem Caravaggia – przewodnik (ebook)
17,99 zł z VAT
