Zanim wyruszysz szlakiem 2 Korpusu Polskiego z przewodnikiem „Monte Cassino i okolice” w ręku, możesz przygotować się do tego trekkingu patriotycznego już teraz. Dlatego podczas zimowych miesięcy publikuję cykl artykułów nawiązujący do czarno-białych fotografii zamieszczonych w przewodniku. Dziś kilka słów o drzewach na Monte Cassino.
Osobliwi strażnicy cmentarza

Na wielu zdjęciach zrobionych tuż po bitwie widać martwe, czarne kikuty drzew, które w milczeniu spoglądają na miejsca zakończonych już walk.
Pierwotny projekt Polskiego Cmentarza Wojennego na Monte Cassino zakładał pozostawienie umarłych drzew – świadków krwawej bitwy.
W czasie poświęcenia cmentarza w 1945 roku, drzewa te jeszcze stały. Niestety, późniejsze burze i wichury sprawiły, że nie doczekały do dzisiejszych czasów. Możemy je oglądać na starych fotografiach i wykonanych przed laty szkicach.
Na ilustracji obok widać rysunek Stanisława Gliwy zamieszczony na okładce broszury „Monte Cassino w dziesięciolecie bitwy”.

Wiersz Beaty Obertyńskiej: Drzewom na Monte Cassino
Swoisty hołd umarłym drzewom na Monte Cassino oddała polska poetka Beata Obertyńska.
DRZEWOM NA MONTE CASSINO
W płyt szeregi wpatrzeni uparcie,
skamieniali w nieruchomej warcie,
Osobliwi strażnicy cmentarza!Kształt wasz w niebo szponami się wraża,
wpina w opar błękitnej przestrzeni,
gdy tak groźni trwacie i zwęgleni…Kiedyś powiew pruł się wam przez liście
i wzrost korę rozsadzał soczyście,
korę żywą i cieniem opitą…Dziś — jak Tamtych — i was też zabito,
tedy krzywdą w bohaterstwo wklęci,
wy też prawo macie do pamięci.Bielą kości zjeżone straszydła,
co szkielecie nastrożywszy skrzydła,
wartą tutaj stoicie upiorną!Niech wam — czarnym, opierzonym orłom —
burza, wzgórzom lecąca nad głową,
salwę kiedyś odda piorunową!Beata Obertyńska, [w:] Monte Cassino w dziesięciolecie bitwy, Stowarzyszenie Polskich Kombatantów i Komitet Obchodów Dziesięciolecia Bitwy, Londyn 1954.
Prywatne: Monte Cassino i okolice. Szlakiem 2 Korpusu Polskiego. Przewodnik. Jarosław Rubin (Książka plus autograf)
Dla jednych Monte Cassino jest celem podróży, dla innych jednym z jej punktów – ten przewodnik pokazuje, jak odkrywać Monte Cassino i okolice szlakami 2 Korpusu Polskiego.
To propozycja dla osób, które przyjeżdżają tu z różnych powodów: z potrzeby pamięci i hołdu, z zainteresowania historią II wojny światowej, w trakcie podróży po Włoszech lub z myślą o pieszych wędrówkach w górskim terenie.
Niezależnie od motywacji, przewodnik pomaga zobaczyć więcej i lepiej zrozumieć znaczenie miejsc, które odwiedzasz.
Przewodnik do samodzielnego odkrywania Monte Cassino i okolic szlakami 2 Korpusu Polskiego. Przewodnik po miejscach związanych z walkami 2 Korpusu Polskiego w czwartej bitwie o Monte Cassino: Monte Cassino, Cassino, Venafro, Acquafondata, San Pietro Infine, San Vittore del Lazio, Piedimonte-SanGermano. 296 stron.
